คู่มือโฆษณาสถานพยาบาล

รีวิวและภาพก่อน–หลังคลินิก ลงได้ไหม? เงื่อนไขที่ต้องรู้

ภาพก่อน–หลังและรีวิวเป็นคอนเทนต์ที่คนไข้อยากเห็นที่สุด และเป็นจุดที่คลินิกพลาดบ่อยที่สุดด้วย บทความนี้สรุปว่าอะไรลงได้ ลงได้แบบมีเงื่อนไข และอะไรไม่ควรลง จากแนวทางของศูนย์อนุมัติโฆษณาสถานพยาบาล ฉบับอัปเดต 2568

ภาพปกคู่มือรีวิวและภาพก่อน–หลังของคลินิก 4 เงื่อนไข ภาพจริง คนไข้จริง ยินยอม ระบุผล
สรุปสั้นก่อนอ่าน
  • ภาพก่อน–หลังลงโฆษณาได้ ถ้าเป็นภาพจริงไม่ตกแต่ง เป็นผู้รับบริการของคลินิกนั้นจริง มีหนังสือยินยอม และมีข้อความกำกับใต้ภาพ แต่ถือเป็นการโฆษณา จึงต้องขออนุมัติก่อน
  • รีวิวจริงจากผู้รับบริการ ที่ไม่แต่งเติมและไม่ได้จ่ายเงิน ไม่ถือเป็นโฆษณา แต่รีวิวที่คลินิกจัดทำหรือจ้างให้เขียนต้องขออนุมัติ
  • ภาพพรีเซ็นเตอร์ ภาพ AI และภาพที่ซื้อมา ใช้ได้ แต่ต้องมีข้อความบอกว่าไม่ใช่ผู้รับบริการจริง
  • ไม่ควรใช้ ตัวเลขรีวิวที่ไม่มีหลักฐาน ภาพโล่รางวัล และภาพเข็มหรือหัตถการที่น่ากลัว
ขอบเขต: สรุปจากเอกสารทางการเพื่อช่วยเตรียมคอนเทนต์ ไม่ใช่คำปรึกษาทางกฎหมายและไม่ใช่การอนุมัติโฆษณา ควรตรวจหลักเกณฑ์ล่าสุดก่อนเผยแพร่ทุกครั้ง

ภาพก่อน–หลัง (Before–After) ลงได้ ถ้าครบ 4 เงื่อนไข

แนวทาง CHAA ฉบับอัปเดต 2568 ระบุว่าการโฆษณาภาพเปรียบเทียบก่อนและหลังใช้บริการ “สามารถกระทำได้” โดยมีเงื่อนไขดังนี้ (PDF หน้า 40 และ หน้า 67)

  1. เป็นภาพถ่ายจริง ไม่ตกแต่งเพิ่มไม่ปรับแสง ฟิลเตอร์ หรือรีทัชให้ผลดูต่างกว่าความจริง
  2. เป็นผู้รับบริการที่คลินิกนั้นจริงห้ามใช้ภาพจากคลินิกอื่น ภาพจากอินเทอร์เน็ต หรือภาพตัวอย่างจากบริษัทเครื่องมือ
  3. มีหนังสือยินยอมจากผู้รับบริการยินยอมให้นำภาพไปโฆษณา และระบุหัตถการกับวันที่ทำ
  4. มีข้อความกำกับว่าผลเป็นเฉพาะบุคคลระบุให้ชัดว่าภาพเป็นของผู้รับบริการรายนั้นเท่านั้น ไม่ใช่การรับรองผล และบอกระยะเวลาว่าภาพหลังถ่ายหลังทำกี่วัน เดือน หรือปี

นอกจากครบเงื่อนไขแล้ว CHAA ยังระบุว่าภาพ Before–After ถือเป็นการโฆษณา จึงต้องขออนุมัติโฆษณาก่อนเผยแพร่

ข้อความที่ต้องใส่ใต้ภาพก่อน–หลัง

แนวทางให้ระบุข้อความใต้ภาพหรือข้อความประกอบภาพให้เห็นได้ชัด ตัวอย่างโครงข้อความที่ประกอบจากเงื่อนไขข้างต้น (แก้ส่วนที่ไฮไลต์ให้ตรงข้อมูลจริง)

ใช้เป็นตัวอย่าง ผลจากการเข้ารับการรักษาพยาบาลสำหรับผู้ป่วยเฉพาะราย ผลลัพธ์ของการรักษาในแต่ละบุคคลอาจแตกต่างกัน
หัตถการ: [ชื่อบริการตามที่ได้รับอนุญาต] · วันที่ทำ: [วัน/เดือน/ปี] · ภาพหลังถ่ายเมื่อ [จำนวน] [วัน/สัปดาห์/เดือน] หลังทำ

วางข้อความไว้บนภาพหรือติดกับภาพ ใช้ตัวอักษรขนาดที่อ่านได้บนมือถือ อย่าซ่อนไว้ท้ายแคปชั่นที่ต้องกด “ดูเพิ่มเติม”

รีวิวแบบไหนถือเป็นโฆษณา

กรณีสถานะที่มา
คนไข้เขียนรีวิวเองจากประสบการณ์จริง ไม่แต่งเติม ไม่ได้รับเงินไม่ถือเป็นโฆษณาคำถามที่พบบ่อย CHAA
คลินิกจัดทำ แต่งเติม หรือจ่ายเงินให้เขียนรีวิวต้องขออนุมัติคำถามที่พบบ่อย CHAA
นำคำพูดความรู้สึกของผู้รีวิวมาใช้ในโฆษณา เช่น “เหมือนเราได้เปลี่ยนโลกให้เค้าได้กลับมามองเห็น”ใช้ได้ในบริบทความรู้สึกแนวทาง CHAA หน้า 44
“รีวิวเพียบกว่า 10,000 เคส” หรือตัวเลขผู้รับบริการที่ไม่มีหลักฐานไม่อนุมัติแนวทาง CHAA หน้า 44 และ 48

ข้อสังเกต: เมื่อคลินิกนำรีวิวจริงไปทำเป็นภาพโฆษณาหรือแชร์พร้อมโปรโมชัน รีวิวนั้นจะกลายเป็นส่วนหนึ่งของสื่อโฆษณา ให้ปฏิบัติเหมือนโฆษณาทั่วไป และระวังรีวิวที่เล่าผลลัพธ์แบบเกินจริง เช่น “หายขาดในครั้งเดียว” เพราะเข้าข่ายคำรับรองผล ดูตัวอย่างคำต้องห้ามโฆษณาคลินิก

ภาพแบบไหนใช้ได้ ใช้ไม่ได้

ประเภทภาพสถานะเงื่อนไขสำคัญ
ภาพแพทย์หรือผู้ประกอบวิชาชีพของคลินิกตามเงื่อนไขต้องปฏิบัติงานที่คลินิกจริง (แสดงแบบ ส.พ.6) ระบุชื่อ-นามสกุลและเลขที่ใบประกอบวิชาชีพ (หน้า 40, 66)
ภาพพรีเซ็นเตอร์หรือดาราตามเงื่อนไขต้องมีข้อความว่า “ภาพพรีเซ็นเตอร์ใช้เพื่อการโฆษณา ไม่ใช่ผู้รับบริการจริง” ในขนาดที่เห็นได้ชัด และแสดงวันที่ที่มารับบริการถ้ามีการใช้บริการ (หน้า 41, 67)
ภาพบุคคลที่สร้างด้วย AI หรือซื้อจากเว็บไซต์ตามเงื่อนไขใส่ข้อความใต้ภาพว่าเป็นภาพตัวอย่างในการโฆษณา ไม่ใช่ผู้รับบริการจริง และแนบหลักฐานการซื้อสิทธิ์หรือแหล่งที่มาตอนยื่นขออนุมัติ (หน้า 42)
ภาพโล่หรือรางวัลไม่อนุมัติสื่อว่ามีคุณภาพดีกว่าหรือเหนือกว่าคลินิกอื่น (หน้า 40, 68)
ภาพแพทย์คู่กับยา ผลิตภัณฑ์ หรือเครื่องมือแพทย์ไม่อนุมัติเว้นแต่มีหนังสืออนุญาตจากแพทยสภาหรือสภาวิชาชีพประกอบ (หน้า 41–42, 66)
ภาพพยาบาลหรือผู้ช่วยกำลังทำหัตถการ เช่น เลเซอร์ ฉีดหน้าไม่อนุมัติอาจทำให้เข้าใจผิดว่าเป็นผู้ประกอบวิชาชีพที่ทำหัตถการนั้นได้ (หน้า 41)
ภาพเข็มจำนวนมากบนใบหน้า หรือภาพที่น่าหวาดเสียวไม่อนุมัติสร้างความหวาดกลัว ไม่เหมาะสม (หน้า 41–42)

ภาพใบหน้าและข้อมูลการรักษาเป็นข้อมูลสุขภาพ ซึ่งพระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562 (PDPA) จัดเป็นข้อมูลอ่อนไหวที่ต้องได้รับความยินยอมโดยชัดแจ้ง ไม่ควรใช้การยินยอมด้วยวาจาหรือการกดไลก์ในแชต หนังสือยินยอมที่ดีควรระบุอย่างน้อย

  • ภาพหรือคลิปใดบ้างที่จะใช้ และจะปิดบังส่วนใด เช่น ดวงตา รอยสัก ชื่อบนเอกสาร
  • หัตถการและวันที่ทำ ให้ตรงกับข้อความใต้ภาพ
  • ช่องทางที่จะเผยแพร่ เช่น Facebook, Instagram, TikTok, เว็บไซต์, ป้ายหน้าคลินิก
  • ระยะเวลาที่ใช้ภาพ และวิธีขอถอนความยินยอม
  • ลายมือชื่อผู้รับบริการและวันที่ลงนาม ถ้าผู้รับบริการอายุต่ำกว่า 20 ปี ให้ตรวจเงื่อนไขการยินยอมของผู้ใช้อำนาจปกครองเพิ่มเติม

รายการข้างต้นเป็นแนวทางปฏิบัติที่แนะนำ ไม่ใช่แบบฟอร์มทางการ ควรให้ที่ปรึกษากฎหมายของคลินิกตรวจแบบฟอร์มก่อนใช้

ถ่ายภาพก่อน–หลังให้ตรวจสอบได้

ภาพที่ “ไม่ตกแต่ง” ต้องเริ่มจากการถ่ายให้เทียบกันได้อย่างเป็นธรรม ถ้าแสงหรือมุมต่างกัน ภาพจะดูเหมือนผลดีขึ้นเกินจริงแม้ไม่ได้รีทัช

  • ใช้มุมกล้อง ระยะ พื้นหลัง และแสงเดียวกันทั้งสองภาพ
  • ปิดโหมดบิวตี้และฟิลเตอร์ของมือถือ
  • ไม่แต่งหน้าหรือจัดผมต่างกันระหว่างภาพก่อนและหลัง
  • เก็บไฟล์ต้นฉบับพร้อมวันที่ถ่าย ไว้เป็นหลักฐานประกอบการยื่นขออนุมัติ

คำถามที่พบบ่อย

คนไข้แท็กคลินิกในโพสต์รีวิวของตัวเอง คลินิกแชร์ต่อได้ไหม

รีวิวที่คนไข้เขียนเองโดยไม่ได้รับค่าตอบแทนไม่ถือเป็นโฆษณาตามคำตอบของ CHAA แต่เมื่อคลินิกแชร์ต่อพร้อมข้อความชวนมาใช้บริการ เนื้อหานั้นทำหน้าที่เป็นโฆษณาของคลินิก ควรตรวจว่าไม่มีคำรับรองผลหรือเปรียบเทียบเกินจริง และถ้าไม่แน่ใจให้ปรึกษาศูนย์อนุมัติก่อน

เบลอหน้าคนไข้แล้วไม่ต้องขอความยินยอมได้ไหม

ไม่ควร เงื่อนไขภาพก่อน–หลังกำหนดให้มีหนังสือยินยอมจากผู้รับบริการ การเบลอช่วยลดการระบุตัวตนแต่ไม่ได้แทนความยินยอม

ใช้ภาพก่อน–หลังจากบริษัทผู้ผลิตเครื่องมือได้ไหม

ไม่ได้ในฐานะภาพก่อน–หลังของคลินิก เพราะเงื่อนไขกำหนดให้เป็นผู้รับบริการที่คลินิกนั้นจริง

ให้ AI ช่วยเขียนแคปชั่นรีวิวได้ไหม

ใช้ AI ร่างโครงแคปชั่นหรือข้อความใต้ภาพได้ แต่ต้องไม่แต่งเรื่องหรือผลลัพธ์ที่ไม่ได้เกิดขึ้นจริง Mate ช่วยร่างและไฮไลต์คำที่ควรทบทวน แล้วให้ทีมคลินิกตรวจข้อเท็จจริงก่อนยื่นอนุมัติ

แหล่งข้อมูลทางการ